Web
Analytics
Στρατηγικές αντιμετώπισης των εκτελεστικών δυσλειτουργιών ύστερα από εγκεφαλικό επεισόδιο - Ο Δρόμος για την Θεραπεία

Στρατηγικές αντιμετώπισης των εκτελεστικών δυσλειτουργιών ύστερα από εγκεφαλικό επεισόδιο

Ένα εγκεφαλικό επεισόδιο οδηγεί σε σταδιακή βλάβη και απώλεια των εγκεφαλικών λειτουργιών λόγω αναταραχής στην παροχή αίματος στον εγκέφαλο. Αυτό μπορεί να συμβεί είτε λόγω ισχαιμίας (απώλεια της ροής του αίματος) που προκαλείται από θρόμβωση ή αρτηριακό εμβολισμό ή λόγω αιμορραγίας (ανεπιθύμητης διαρροής αίματος).

Οι εκτελεστικές λειτουργίες περιλαμβάνουν ικανότητες του ατόμου όπως ο σχεδιασμός, η οργάνωση, ο έλεγχος, η εκκίνηση, η αναστολή και προκαλούνται από βλάβη στους μετωπιαίους λοβούς. Δεν είναι ξεχωριστές διεργασίες αλλά βοηθούν στην αλληλεπίδραση με άλλες γνωστικές λειτουργίες. Ενώ λοιπόν οι περισσότερες γνωστικές λειτουργίες σχετίζονται με το "τι" κάνει κάποιος, οι εκτελεστικές αφορούν το "πως" Παρόλο που μετά από ένα εγκεφαλικό επεισόδιο δεν πλήττονται πάντα όλες οι γνωστικές λειτουργίες όπως η μνήμη, η προσοχή και η αντίληψη, η ύπαρξη βλάβης στο μετωπιαίο λοβό εμποδίζει την αποτελεσματική αλληλεπίδραση αυτών. Τα προβλήματα στις εκτελεστικές λειτουργίες μπορεί να εμφανιστούν είτε ως διαταραχές συμπεριφοράς είτε ως γνωστικές ελλείψεις. Μεταξύ άλλων μπορεί να εμφανιστούν συμπτώματα παρόρμησης, δυσκολίες στην αφαιρετική ικανότητα, εμμονές, μειωμένη ταχύτητα επεξεργασίας, προβλήματα στο σχεδιασμό και την οργάνωση, στην επίλυση προβλημάτων και τη λήψη αποφάσεων, στην λεκτική επικοινωνία, τις κοινωνικές δραστηριότητες και στην εναισθησία.

Η νευροψυχολογική αξιολόγηση των εκτελεστικών λειτουργιών είναι πάντα δύσκολη λόγω της απουσίας ανάλογων με το περιβάλλον δοκιμασιών που να αντικατοπτρίζουν επαρκώς την καθημερινότητα. Για αυτό το λόγο και ο εξεταστής πρέπει να λαμβάνει υπόψη του λεπτομέρειες στη συμπεριφορά μέσω της παρατήρησης κατά τη διάρκεια της κλινικής συνέντευξης αλλά και να συλλέγει πληροφορίες από το άμεσο περιβάλλον του ασθενούς.

Ένα παράδειγμα αξιολόγησης των εκτελεστικών λειτουργιών περιλαμβάνει μεταξύ άλλων ερωτήσεις για το κατά πόσο μπορεί ο ασθενής να λάβει σημαντικές αποφάσεις δείχνοντας καλή κρίση, να λάβει υπόψη του σημαντικές λεπτομέρειες μιας κατάστασης όταν βρίσκεται σε φάση άγχους, να έχει ευελιξία όταν αλλάζει μια κατάσταση, να σχεδιάζει ένα ρεαλιστικό πλάνο και να μπορεί να προσαρμόζει τη συμπεριφορά του κατανοώντας ο ίδιος τα λάθη του.

Η Γνωστική αποκατάσταση είναι εξίσου δύσκολη για τις εκτελεστικές λειτουργίες. Το κλειδί της επιτυχίας είναι η δομή που θα λειτουργήσει ως προσθετικό εκτελεστικό σύστημα. Αυτό μπορεί να γίνει μέσω της εγκαθίδρυσης καθημερινών δραστηριοτήτων, ανάπτυξη στρατηγικών και εκπαίδευση πάνω σε τεχνικές.

Ο ασθενής αρχικά μαθαίνει την οργάνωση. Κάθε πρόβλημα ή δραστηριότητα καταγράφεται και οργανώνονται τα βήματα. Κάθε βήμα που κατακτάται σβήνεται και προχωρά στο επόμενο μέχρι να φτάσει στο τέλος. Επίσης πολύ σημαντικός είναι ο σχεδιασμός δραστηριοτήτων στην καθημερινότητα. Γίνονται συνήθως ασκήσεις αρχικά με λαβύρινθους όπου ο ασθενής πρέπει να βρει τον τρόπο να βγει. Κατόπιν παρουσιάζεται ένα σενάριο και ο ασθενής πρέπει να βρει τρόπο να σχεδιάσει τι θέλει να πετύχει, τι αλλαγές πρέπει να κάνει, τον τρόπο αλλά και τη σειρά για να τα καταφέρει. Πολύ σημαντικό στην αποκατάσταση των εκτελεστικών λειτουργιών είναι και η ταξινόμηση. Για την επίλυση προβλημάτων πρέπει ο ασθενής να μπορεί να "σπάει" τα προβλήματα σε μικρότερα κομμάτια και να κατανοεί το κάθε ένα από αυτά μέσω ερωτήσεων, όπως και να απλοποιεί τις πληροφορίες.

Η γνωστική ευελιξία εξασκείται μέσω ασκήσεων εύρεσης θετικών και αρνητικών μιας κατάστασης, ιδέας ή πράξης. Ο θεραπευτής και σε αυτή την περίπτωση παρουσιάζει σενάρια/ ιστορίες στον ασθενή και τον καθοδηγεί.

Άλλες ικανότητες που εξασκούνται είναι η διαχείρηση και η εκτίμηση του χρόνου, η συλλογή πληροφοριών για την επίλυση προβλημάτων, η ανάπτυξη της εναισθησίας, η εκκίνηση δραστηριοτήτων αλλά και διατήρηση του αυτοελέγχου.

Βλάβες στο μετωπιαίο λοβό επίσης σχετίζονται και με αλλαγές στη συμπεριφορά και τη συναισθηματική κατάσταση των ασθενών. Εκτός της Γνωστικής Αποκατάστασης είναι σημαντικό οι ασθενείς να αξιολογούνται με κλίμακες άγχους, κατάθλιψης και προνοσηρής προσωπικότητας για να εντοπίζονται τυχόν αλλαγές στην ψυχοσύνθεση. Η Γνωστική Συμπεριφοριστική Θεραπεία μπορεί να συμπληρώσει τις τεχνικές και στρατηγικές της Γνωστικής Αποκατάστασης για τις εκτελεστικές δυσλειτουργίες λόγω της φύσης των ελλείψεων που εντοπίζονται στη συμπεριφορά αλλά και την ψυχοκινητική ευελιξία. Η Γνωστική Συμπεριφοριστική Θεραπεία είναι βραχείας διάρκειας από 6 ως 20 συνεδρίες και εξετάζει το πώς τα προβλήματα επηρεάζουν τις σκέψεις, τις συμπεριφορές και τα συναισθήματα, καθώς και την καθημερινή λειτουργία. Ο θεραπευτής χρησιμοποιεί ερωτήσεις με σκοπό την κατανόηση των δυσλειτουργικών σκέψεων και συμπεριφορών του ατόμου. Εστιάζει την προσοχή της στα τωρινά προβλήματα και όχι τόσο στο παρελθόν ενώ βασίζεται στην στενή συνεργασία του θεραπευτή και του θεραπευομένου.

Οι γνωσιακές τεχνικές αποσκοπούν περισσότερο στην αμφισβήτηση των δυσλειτουργικών πεποιθήσεων ενώ οι συμπεριφoρικές τεχνικές στην αλλαγή της συμπεριφοράς. Αυτό επιτυγχάνεται με την σταδιακή επαναδραστηριοποίηση του πάσχοντα στις δραστηριότητες που απέφευγε. Η χρήση κάποιων φαρμάκων μπορεί επιπλέον να βοηθήσει.

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)

Κολύμβηση

Video

O Δρόμος για την Θεραπεία αποτελεί το site στον χώρο της υγείας, που απευθύνεται σε ασθενείς, ενημερώνοντάς τους για θέματα κλασικής ιατρικής αλλά και εναλλακτικών θεραπειών.

Η ιστοσελίδα περιέχει πληροφορίες και άρθρα, με σκοπό την ενημέρωση και μόνο. Στην περίπτωση που θέλετε να εφαρμόσετε μία θεραπεία που αναγράφεται στο dromostherapeia.gr, επιβάλλεται να συμβουλευτείτε τον γιατρό σας. Η πληροφόρηση που δίνεται εδώ δεν είναι, δεν μπορεί και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται σαν βάση για διάγνωση ή επιλογή θεραπείας.
Ο dromostherapeia.gr δεν φέρει καμία ευθύνη για τυχόν λάθη ή παραλείψεις ή οποιοδήποτε πρόβλημα προκύψει που να έχει σχέση με υλικό που περιλαμβάνεται σ’ αυτήν.