Manual Therapy - Θεραπεία Λειτουργικής Αποκατάστασης
Για τα προβλήματα της σπονδυλικής στήλης: Το σώμα μας χαρακτηρίζεται από αρμονία κινήσεων. Δηλαδή πόσο εύκολα κινείται ένα τμήμα του σε σχέση με κάποιο άλλο, γειτονικό ή απομακρυσμένο. Η σπονδυλική στήλη είναι ένα κινητικό όργανο, που επιτρέπει τις κινήσεις της κεφαλής και του κορμού.
Αποτελείται, εκτός των άλλων από τους σπονδύλους, τους μεσοσπονδύλιους δίσκους (αποσβένουν τους κραδασμούς, επιτρέπουν τις πλάγιες και στροφικές κινήσεις του κορμού), από τους συνδέσμους και τους μύες που στηρίζουν αυτές τις κατασκευές. Από τη σπονδυλική στήλη σε τακτά διαστήματα εξέρχονται τα Νωτιαία νεύρα, που σχηματίζουν το περιφερικό νευρικό σύστημα. Κακή στάση, επαναλαμβανόμενη κουραστική εργασία, κακό μυϊκό σύστημα, μικροτραυματισμοί κ.α. προκαλούν αλλαγές στη διάταξη της σπονδυλικής στήλης, και κατά συνέπεια διαταραχή της δυναμικής ισορροπίας.
Με τη Θεραπεία Λειτουργικής Αποκατάστασης προσπαθούμε να αντιληφθούμε τον μηχανισμό που προκαλεί τα συμπτώματα στον ασθενή, να αναγνωρίσουμε τα διαφοροποιημένα πρότυπα κίνησης, εντοπίζοντας τις περιοχές που υπολειτουργούν και εκείνες που είναι ασταθείς, ώστε με ήπιους χειρισμούς, ειδικές τεχνικές επανεκπαίδευσης (ιδιοδεκτικότητα) και το Μηχάνημα της Ενεργής Θεραπευτικής Κίνησης, να αποκαταστήσουμε την φυσιολογική λειτουργικότητα, απαλλάσσοντας τον ασθενή από την συμπτωματολογία. Τελικά αντιμετωπίζουμε την αιτία, και δεν επιδιώκουμε απλά την ανακούφιση του ασθενή, γεγονός που μας δίνει μακροχρόνια αποτελέσματα.
Πρόκειται για ασφαλή μέθοδο, χωρίς επιπλοκές, η οποία στηρίζεται στην επανεκπαίδευση των φυσιολογικών πρότυπων κίνησης, με τέτοιο τρόπο ώστε να γίνονται αυτόματα, δηλαδή χωρίς σκέψη.
Αυτό επιτυγχάνεται μέσω της νευρομυϊκής επανεκπαίδευσης. Σημαντική βοήθεια προς αυτή τη κατεύθυνση μας προσφέρει το Μηχάνημα της Ενεργής Θεραπευτικής Κίνησης .

Στη πράξη η προσέγγιση της ενεργής θεραπευτικής κίνησης στηρίζεται στη διαπίστωση ότι κρατώντας σταθερές συγκεκριμένες περιοχές του σώματος, π.χ. τη λεκάνη, με τρόπο που να μη προκαλείται πόνος στον ασθενή, αυτός μπορεί να εκτελέσει κινήσεις ελεύθερες πόνου, προς την κατεύθυνση που προηγουμένως ήταν επώδυνη ή περιορισμένου εύρους, και μάλιστα εναντίον αντίστασης (κάτι πρωτοποριακό σε σχέση με άλλες προσεγγίσεις που συστήνουν όχι μόνο αποφυγή αυτών των κινήσεων αλλά σε πολλές περιπτώσεις πλήρη ακινησία). Αυτές οι κινήσεις εκτελούνται σε όρθια στάση, με μηχανική φόρτιση της σπονδυλικής στήλης, από το βάρος του ίδιου του ασθενή, σε αντίθεση με οποιαδήποτε άλλη τεχνική, όπου ο ασθενής είναι ξαπλωμένος σε εξεταστικό κρεβάτι, εκμηδενίζοντας τη δύναμη της βαρύτητας.
Με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνουμε τη νευρομυϊκή επανεκπαίδευση του σώματος, ώστε να λειτουργεί αυτόματα (χωρίς σκέψη) με φυσιολογικά πρότυπα κίνησης.
Αποτέλεσμα αυτής της αλλαγής στη κίνηση είναι η σχεδόν άμεση ελάττωση του πόνου σε ποσοστό 60%, η άμεση βελτίωση του εύρους κίνησης και φυσικά η μείωση του χρόνου θεραπείας - αποκατάστασης περίπου 50%.
ΣΤΟΧΟΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ
- Περιοχές που υπολειτουργούν να αποκτήσουν όσο το δυνατόν φυσιολογική κινητικότητα, ενώ οι ασταθείς περιοχές να σταθεροποιηθούν.
- Επανεκπαίδευση του σώματος, ώστε αυτή η νέα λειτουργικότητα να γίνεται αυτόματα, δηλαδή χωρίς ο ασθενής να καταβάλει προσπάθεια.
- Βελτίωση της μυϊκής δύναμης, κυρίως των σταθεροποιητικών μυών της περιοχής, ώστε να στηρίζουν αυτές τις αλλαγές.
Προσπαθούμε να αλλάξουμε τον τρόπο στήριξης και κίνησης της σπονδυλικής στήλης, ώστε να επιτύχουμε λειτουργικότητα απαλλαγμένη από συμπτώματα για τον ασθενή.
ΘΕΡΑΠΕΙΑ «ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ» ή ΧΕΙΡΟΥΡΓΕΙΟ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΟΝΟ ΣΤΗ ΜΕΣΗ;
Σας έχουν προτείνει την χειρουργική λύση για την αντιμετώπιση του πόνου στη μέση;
Πριν αποφασίσετε λάβετε υπόψιν σας ότι έρευνες έδειξαν πως ένα μεγάλο ποσοστό ασθενών, που χειρουργήθηκαν στη μέση τους, λόγω υποτροπής, χρειάστηκαν διαδοχικές επεμβάσεις για το ίδιο πρόβλημα. Οι ασθενείς αυτοί εμφανίζουν μειωμένη λειτουργική ικανότητα. Ερευνητές μελέτησαν κατά πόσο αυτή η ομάδα των ασθενών παρουσιάζει κακή γενική υγεία σε σχέση με αυτούς που δεν έχουν ιστορικό προηγούμενης χειρουργικής επέμβασης στη μέση.
ένα ερωτηματολόγιο.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι ασθενείς, με προηγούμενο ιστορικό χειρουργικής επέμβασης στην οσφυϊκή μοίρα της σπονδυλικής στήλης, παρουσίαζαν σημαντική επιδείνωση σε πεδία όπως είναι η λειτουργική ικανότητα, η σωματική και ψυχική υγεία σε σύγκριση με τους υπόλοιπους. Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι η επιλογή θεραπευτικής προσέγγισης μ' έμφαση στην λειτουργική αποκατάσταση, βελτιώνει την σωματική και ψυχική υγεία των ασθενών.
Είναι αλήθεια ότι μερικές φορές τα προβλήματα στην μέση είναι τόσο σοβαρά, ώστε να απαιτείται χειρουργική αντιμετώπιση. Δυστυχώς η επικρατούσα άποψη, σε αρκετούς Ιατρούς αυτές τις μέρες είναι να χειρουργούνται οι ασθενείς άμεσα, χωρίς να τους δίνεται η ευκαιρία να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα τους συντηρητικά.
Η όποια θεραπευτική προσέγγιση αν δεν λάβει σοβαρά υπόψιν αυτόν τον παράγοντα, τότε τα αποτελέσματα θα είναι πρόσκαιρα, ενώ ο ασθενής θα κινδυνεύει πάντα από υποτροπή.
Η θεραπευτική προσέγγιση που κινείται προς αυτή τη κατεύθυνση είναι η τεχνική Manual Therapy ή θεραπεία με Ήπιους χειρισμούς.
Ο βαθμός που μπορεί να βοηθήσει εξαρτάται από την κλινική εικόνα του ασθενή. Ιδιαίτερα από την Νευρολογική αξιολόγηση που περιλαμβάνει την αισθητικότητα, την μυϊκή ισχύ, τα αντανακλαστικά, την περιοχή του πόνου και ειδικές δοκιμασίες.
Η τεχνική "Manual Therapy", είναι η θεραπευτική προσέγγιση όπου ο θεραπευτής με την χρησιμοποίηση των χεριών του προσπαθεί να εντοπίσει, να αναγνωρίσει και τελικά χρησιμοποιώντας ήπιους χειρισμούς να αποκαταστήσει τις πάσχουσες περιοχές του σώματος. Θεωρούμε το σώμα του ασθενή σαν ένα ενιαίο σύνολο με ψυχο - σωματική διάσταση. Αυτή ακριβώς η μεθοδολογία της την κατατάσσει στις πλέον ασφαλείς θεραπευτικές μεθόδους με σχεδόν ανύπαρκτες επιπλοκές.
Μέσα από την λεπτομερή αξιολόγηση του μυοσκελετικού και νευρικού συστήματος, οι πάσχουσες περιοχές μπορούν να αναγνωρισθούν και να αποκατασταθούν πριν προκαλέσουν μεγαλύτερο πρόβλημα. Αν μία δυσλειτουργία υπάρχει για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα, μπορεί να οδηγήσει σε μη αναστρέψιμες καταστάσεις, όπως για παράδειγμα είναι ο χρόνιος πόνος και οι εκφυλιστικές αλλοιώσεις.
Η φιλοσοφία της τεχνικής βασίζεται στην διαπίστωση ότι η μορφή του σώματος εκφράζεται από την λειτουργικότητά του.
Κακή στάση, επαναλαμβανόμενη κουραστική εργασία, ατυχήματα, κακό μυϊκό σύστημα, κ.α. μπορεί να προκαλέσουν αλλαγές στην διάταξη του σκελετού και κατά συνέπεια διαταραχή της δυναμικής ισορροπίας του σώματος.
Ας πάρουμε για παράδειγμα την σπονδυλική στήλη (Σ.Σ.). Αυτή ως γνωστόν είναι ένα κινητικό όργανο, που επιτρέπει τις κινήσεις της κεφαλής και του κορμού. Αποτελείται, εκτός των άλλων, από τους σπονδύλους, τους μεσοσπονδύλιους δίσκους (αποσβένουν τους κραδασμούς, επιτρέπουν τις πλάγιες και στροφικές κινήσεις του κορμού), από τους συνδέσμους και τους μύες που στηρίζουν αυτήν την κατασκευή. Η ένταση των καθημερινών δραστηριοτήτων προκαλεί σημαντική τάση πάνω στην Σ.Σ., που συχνά επιδεινώνεται από την κακή στάση, το αδύνατο μυϊκό σύστημα ή τραυματισμούς, με αποτέλεσμα φθορά στους μύες και τους συνδέσμους που την συγκρατούν, παράλληλα με αλλαγή της φυσιολογικής ανατομικής θέσης των σπονδύλων και διαταραχή της λειτουργικότητας της. Αν συνεχισθεί αυτή η δυσλειτουργία προκαλείται μεγαλύτερη φθορά που μπορεί να οδηγήσει σε κήλη μεσοσπονδυλίου δίσκου. Η επιπλέον επιβάρυνση οδηγεί σε εκφυλιστικές αλλοιώσεις. Όσο μεγαλύτερη είναι η διαταραχή τόσο περισσότερο επηρεάζονται τα νεύρα της περιοχής. Τα συμπτώματα που προκαλούνται είναι πόνος, περιορισμός της κίνησης και μυϊκή αδυναμία.
Μέσο της τεχνικής "Manual Therapy" χρησιμοποιώντας ήπιους χειρισμούς, εργαζόμαστε να αποκαταστήσουμε την λειτουργικότητα της περιοχής επαναφέροντας όσο το δυνατό περισσότερο την σωστή ανατομική διάταξη του σκελετού. Εκπαιδεύουμε τον ασθενή να χρησιμοποιεί σωστά το σώμα του, ενώ τέλος γίνεται εκμάθηση ενός ατομικού προγράμματος ασκήσεων με σκοπό την ισχυροποίηση του μυϊκού συστήματος, ώστε να αποκτήσει τον έλεγχο του προβλήματος (αυτοέλεγχος).
Μετά από κάθε συνεδρία εκτιμούμε τα αποτελέσματα της θεραπείας και ανάλογα καθορίζουμε την θεραπευτική μας παρέμβαση . Αν μετά από πέντε συνεδρίες αξιολογήσουμε επιδείνωση της νευρολογικής κατάστασης του ασθενή τότε τον παραπέμπουμε σε νευροχειρούργο ή ορθοπεδικό ιατρό. Αν παραμείνει στάσιμη η κατάσταση ή παρουσιασθεί βελτίωση τότε συνεχίζουμε την θεραπεία επανεκτιμώντας τα αποτελέσματα.
Μελέτες δείχνουν ότι η αντιμετώπιση των προβλημάτων της μέσης ή γενικότερα της σπονδυλικής στήλης, με συνδυασμό θεραπείας λειτουργικής αποκατάστασης και προγράμματος ασκήσεων (ο ασθενής πρέπει να αντιληφθεί ότι η φυσική δραστηριότητα δεν βλάπτει την μέση) είναι το ίδιο αποτελεσματική (αν όχι περισσότερο) όσο και η χειρουργική, χωρίς το ρίσκο του χειρουργείου.
Σύμφωνα με αυτή την μελέτη, ασθενείς με πόνο στη μέση διάρκειας ενός χρόνου ή περισσότερο, με εκφυλισμένο μεσοσπονδύλιο δίσκο, επιλέχτηκαν τυχαία να αντιμετωπισθούν είτε χειρουργικά, είτε συντηρητικά περιλαμβάνοντας πρόγραμμα ασκήσεων.
Επανεξέταση μετά από έναν χρόνο έδειξε βελτίωση του πόνου στην μέση, μείωση στην χρήση φαρμάκων, καλύτερη ψυχολογία με βελτίωση της ποιότητας της ζωής των ασθενών κι επιστροφή στην εργασία και στις δύο ομάδες. Στην χειρουργική το ποσοστό επιτυχίας ήταν 70%, ενώ στην άλλη ομάδα (συντηρητική) ήταν 75%, με την διαφορά ότι σε αυτήν την ομάδα πάντα υπήρχε η δυνατότητα της χειρουργικής αντιμετώπισης σε περίπτωση αποτυχίας.
Χαράλαμπος Γ. Τιγγινάγκας, MT, CST, ΜΝΤ
Φυσικοθεραπευτής
Προϊστάμενος Τμήματος Φυσικοθεραπείας, Νοσοκομείου «Ο Άγιος Σάββας»
Κέντρο Λειτουργικής Αποκατάστασης "PHYSIO release"
Ιστοσελίδες
Ιστότοπος: craniosacral.gr/





