Γράφουν: Δρ. Γεώργιος Γιαννακός, Παθολόγος – Λοιμωξιολόγος, Δ/ντής Α' Παθολογικής Κλινικής 417 ΝΙΜΤΣ και Σμέτη Παρασκευή, γραφείο ταξιδιωτικής ιατρικής ΚΕΕΛΠΝΟ

Μύθος: Ταξιδεύω σε «ασφαλείς» προορισμούς και δεν χρειάζομαι καμιά συμβουλή πριν ταξιδέψω.

Αλήθεια. Το ταξίδι, ανεξάρτητα από τον προορισμό, εγκυμονεί κινδύνους. Συνιστάται η επίσκεψη σε ένα ιατρείο ταξιδιωτικής ιατρικής 4-6 εβδομάδες πριν την αναχώρηση.

Μύθος: Αναχωρώ εκτάκτως στο εξωτερικό και δεν προλαβαίνω να κάνω κάτι για να προφυλαχθώ.

Αλήθεια. Υπάρχει πρόβλεψη για την εξυπηρέτηση των ταξιδιωτών της τελευταίας στιγμής. Εθελοντές, επιχειρηματίες, στρατιωτικοί, σώματα ασφαλείας, αποστολές ανθρωπιστικής βοήθειας, ναυτικοί που αναγκάζονται να αναχωρήσουν επειγόντως σε περιοχές υψηλού κινδύνου ή πληγείσες από φυσικές καταστροφές ή πολέμους ανήκουν στην κατηγορία αυτή.

Μύθος: Όταν ταξιδεύω κινδυνεύω περισσότερο από τα λοιμώδη νοσήματα.

Αλήθεια. Τα ατυχήματα αποτελούν μια από τις συχνότερες αιτίες νοσηρότητας στους ταξιδιώτες. Τα καρδιαγγειακά επεισόδια και τα ατυχήματα αποτελούν τις πρώτες αιτίες θανάτου.

Μύθος: Τα εμβόλια πριν το ταξίδι δεν είναι αναγκαία γιατί οι λοιμώξεις από τις οποίες μας προστατεύουν δεν είναι πια επικίνδυνες ή έχουν περιορισθεί.

Αλήθεια. Η αποτελεσματικότητα των εμβολίων οδήγησε στον περιορισμό των ασθενειών. Πολλά νοσήματα που προλαμβάνονται με εμβολιασμό ενδημούν σήμερα σε διάφορες περιοχές της γης. Το ταξίδι σε αυτούς τους προορισμούς αυξάνει τον κίνδυνο έκθεσης στα νοσήματα αλλά και την πιθανότητα εισαγωγής τους στη χώρα καταγωγής μετά την επιστροφή.

Μύθος: Χρειάζεται να εμβολιαστώ μόνο με τα εμβόλια που απαιτούνται από τη χώρα προορισμού.

Αλήθεια. Τα συνιστώμενα εμβόλια χρειάζονται και είναι συνάρτηση του προορισμού, της διάρκειας, της εποχής, των συνθηκών διαμονής κατά το ταξίδι και του ατομικού ιατρικού ιστορικού και ιστορικού εμβολιασμών. Περιλαμβάνουν και τις αναμνηστικές δόσεις εμβολίων που συστήνονται από το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών.

Ένα εμβόλιο απαιτείται, όταν χρειάζεται πιστοποιητικό εμβολιασμού για να επιτραπεί η είσοδος σε μια χώρα. Τα εμβόλια αυτά είναι το εμβόλιο του κίτρινου πυρετού σε χώρες της Αφρικής και του μηνιγγιτιδόκοκκου στο Hajj/Umrah στη Σαουδική Αραβία.

Μύθος: Είναι προτιμότερο να νοσήσω από την ελονοσία από το να αντιμετωπίσω τις παρενέργειες των ανθελονοσιακών φαρμάκων.

Αλήθεια. Η κλινική εικόνα της ελονοσίας ποικίλλει, από εντελώς ασυμπτωματική λοίμωξη έως σοβαρή νόσο και θάνατο. Η λοίμωξη από P. falciparum είναι δυνητικά θανατηφόρα, εάν δεν υπάρξει έγκαιρη φαρμακευτική αντιμετώπιση, ενώ με την κατάλληλη ανθελονοσιακή αγωγή η θνητότητα μειώνεται στο 10-20%. Οι επαγγελματίες υγείας της ταξιδιωτικής ιατρικής μπορούν να επιλέξουν το κατάλληλο ανθελονοσιακό φάρμακο για κάθε ταξιδιώτη.

Μύθος: Αν μείνω λίγες μέρες στην ενδημική περιοχή δεν χρειάζομαι χημειοπροφύλαξη για την ελονοσία.

Αλήθεια. Σύντομη παραμονή σε ενδημική περιοχή προϋποθέτει ενημέρωση και λήψη προφυλακτικών μέτρων. Ένα τσίμπημα από μολυσμένο θηλυκό κουνούπι του γένους των ανωφελών μπορεί να μεταδώσει την ελονοσία.

Μύθος: Αν κάνω τα απαραίτητα εμβόλια και λάβω προφυλακτική αγωγή για την ελονοσία δεν ανησυχώ για τίποτα άλλο.

Αλήθεια. Υπάρχουν νοσήματα που δεν προλαμβάνονται με φάρμακα ή εμβολιασμό. Χρειάζεται η λήψη των απαραίτητων προληπτικών μέτρων πριν και κατά τη διάρκεια του ταξιδιού για την ολοκληρωμένη προστασία του ταξιδιώτη (www.keelpno.gr, Συνοπτικός Οδηγός Υγείας για Ταξιδιώτες στο Εξωτερικό).

Μύθος: Προσέχω και δύσκολα θα πάθω διάρροια στη διάρκεια του ταξιδιού.

Αλήθεια. Η «διάρροια των ταξιδιωτών» αποτελεί το συχνότερα απαντώμενο νόσημα σε ταξιδιώτες, με 30-80.000 περιπτώσεις /100.000 ταξιδιώτες/ μήνα παραμονής.

Μύθος: Αν διαμένω σε ξενοδοχείο πολυτελείας και τρώω εκεί δεν διατρέχω κίνδυνο από τη "διάρροια των ταξιδιωτών".

Αλήθεια. Η διαμονή σε πολυτελή καταλύματα σε αναπτυσσόμενες χώρες δεν προσφέρει απόλυτη προστασία. Τα γεύματα που σερβίρονται σε μπουφέ και τα γεύματα σε κρουαζιερόπλοια, μπορεί να θέσουν τον ταξιδιώτη σε κίνδυνο. Η συμβουλή «βράσε το, μαγείρεψέ το, ξεφλούδισέ το ή ξέχασέ το» ισχύει οπουδήποτε.

Μύθος: Δεν υπάρχει τρόπος να προφυλαχθώ από τη "διάρροια των ταξιδιωτών".

Αλήθεια. Η τήρηση γενικών προφυλακτικών μέτρων όσον αφορά στα τρόφιμα και το νερό (www.keelpno.gr, Συνοπτικός Οδηγός Υγείας για Ταξιδιώτες στο Εξωτερικό) και η επιλογή τροφών που τείνουν να είναι ασφαλείς μπορούν να δώσουν στον ταξιδιώτη την ευκαιρία να απολαμβάνει άφοβα τα τοπικά εδέσματα στη χώρα προορισμού.

Μύθος: Μπορώ να πιω το νερό της βρύσης, αφού το πίνουν οι ντόπιοι.

Αλήθεια. Στις ανεπτυγμένες χώρες, το νερό της βρύσης είναι καθαρό και πόσιμο και οι βλάβες στο σύστημα ύδρευσης είναι σπάνιες. Στις αναπτυσσόμενες χώρες δεν υπάρχουν πάντα οι πηγές που απαιτούνται για τη διασφάλιση παροχής καθαρού νερού και το νερό της βρύσης δεν είναι ασφαλές προς πόση. Ακόμα κι αν οι ντόπιοι καταναλώνουν το νερό της βρύσης, οι ταξιδιώτες δεν πρέπει να κάνουν το ίδιο. Οι κάτοικοι των περιοχών έχουν αναπτύξει ανοσία στους μικροοργανισμούς που πιθανόν ανευρίσκονται στο νερό, ενώ οι ταξιδιώτες δεν είναι άνοσοι και κινδυνεύουν να μολυνθούν. Καλό είναι να αποφεύγεται το πλύσιμο των δοντιών με νερό της βρύσης και τα παγάκια στα ποτά.

Μύθος: Σε μια ξένη χώρα είναι δύσκολο να βρω ιατρική βοήθεια.

Αλήθεια. Η κατάσταση της υγιεινής, της ασφάλειας και της ιατρικής φροντίδας στις χώρες του εξωτερικού διαφέρει από τη χώρα καταγωγής. Ελέγξτε την ασφάλιση για την υγεία σας για να δείτε αν καλύπτει τις ανάγκες σας στο εξωτερικό και αν δεν τις καλύπτει, συστήνεται ασφάλιση υγείας για το ταξίδι.

Κάθε Ευρωπαίος πολίτης, πριν το ταξίδι του, μπορεί να προμηθευθεί την Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας, από τον ασφαλιστικό φορέα του.

Επίσης, η ασφάλιση επαναπατρισμού θα καλύψει το κόστος της μεταφοράς σε άλλα μέρη της χώρας ή εκτός της χώρας προορισμού, αν είστε σοβαρά τραυματισμένος ή άρρωστος.

Δρ. Γεώργιος Γιαννακός, Παθολόγος – Λοιμωξιολόγος, Δ/ντής Α' Παθολογικής Κλινικής 417 ΝΙΜΤΣ
Σμέτη Παρασκευή, γραφείο ταξιδιωτικής ιατρικής ΚΕΕΛΠΝΟ