Web
Analytics
Διαχείριση της υπότασης - Ο Δρόμος για την Θεραπεία

Υπόταση ονομάζουμε, αδρά, την μειωμένη πίεση του αίματος στα μεγάλα αιμοφόρα αγγεία που μεταφέρ­­­ουν το αίμα από την καρδιά προς την περιφέρεια. Δηλαδή, την μειωμένη πίεση του αίματος στις αρτηρίες. Η αρτηριακή πίεση είναι ένα από τα σημεία που αξιολογούνται κλινικά σε πολλές περιπτώσεις, από τις πιο απλές (επίσκεψη στο ιατρείο), μέχρι τις πιο σύνθετες (απόφαση για έναρξη σίτισης μετά την αιμοδυναμική σταθεροποίηση του βαρέως πάσχοντα ασθενή).

Πως διαγιγνώσκεται η υπόταση;

Η διάγνωση της υπότασης γίνεται με την μέτρηση της πίεσης του αίματος στις μεγάλες αρτηρίες. Αυτό είναι εφικτό με τη χρήση του σφυγμανόμετρου (πιεσόμετρου). Στην αγορά υπάρχουν πολλά είδη πιεσόμετρων. Άλλα ηλεκτρονικά, άλλα μηχανικά, άλλα που εφαρμόζουν στον καρπό και άλλα που εφαρμόζουν στον βραχίονα. Η Ευρωπαϊκή Εταιρία Καρδιολογίας έχει εκδώσει κατάλογο με τα αξιόπιστα για κλινική χρήση σφυγμανόμετρα και όλα τα προϊόντα του καταλόγου εφαρμόζουν στον βραχίονα.

Το κατώφλι διάγνωσης της υπότασης είναι συστολική αρτηριακή πίεση («μεγάλη») μικρότερη των 90mmHg και/ή διαστολική αρτηριακή πίεση («μικρή») μικρότερη των 60mmHg.

Αρκετά συχνά, η αρτηριακή πίεση εκτιμάται ως μέσο επαρκούς παροχής αίματος στους ιστούς. Αυτό όμως δεν είναι απόλυτα ακριβές, διότι μετράμε την πίεση του αίματος σε σχετικά «απομακρυσμένο» σημείο από τους ιστούς. Πιο ακριβές θα ήταν λοιπόν να μετράμε την πίεση διαιμάτωσης των ιστών, που είναι η πίεση του αίματος στα απώτατα τριχοειδικά αγγεία όπου γίνεται ανταλλαγή των αερίων και των θρεπτικών συστατικών μεταξύ του αίματος και των ιστών.

Που οφείλεται η υπόταση;

Τα αίτια της υπότασης είναι στην κυριολεξία αναρίθμητα. Για αυτόν ακριβώς το λόγο έχει μεγαλύτερη σημασία να εστιάσουμε στο τελικό αποτέλεσμα όλων αυτών. Συγκεκριμένα, όλα τα αίτια της υπότασης απολήγουν σε ένα εκ των τριών:

  1. Μείωση της συχνότητας και της ισχύος σύσπασης του μυοκαρδίου (πχ παθήσεις του φλεβόκομβου)
  2. Μείωση του τόνου των αγγείων (πχ αυτοάνοσα νοσήματα, περιφερικές νευροπάθειες κτλ)
  3. Μείωση του όγκου του κυκλοφορούντος αίματος (πχ υποπρωτεϊναιμία)

Οποιαδήποτε αλλαγή στους ομοιοστατικούς μηχανισμούς του οργανισμού μπορεί να προκαλέσει κάτι από τα ανωτέρω, αποτελεί πιθανό αίτιο εμφάνισης υπότασης.

Πως αντιμετωπίζεται η υπόταση;

Η θεραπεία της υπότασης (όπως και κάθε άλλης παθολογικής κατάστασης) μπορεί να είναι είτε αιτιολογική, είτε συμπτωματική.

Η αιτιολογική θεραπεία είναι η μόνιμη θεραπεία και στοχεύει στο αίτιο εμφάνισης της υπότασης. Η εφαρμογή της είναι αρμοδιότητα του εκάστοτε ειδικού ιατρού, διότι κάθε πάθηση έχει συγκεκριμένους παθοφυσιολογικούς μηχανισμούς στους οποίους στοχεύει η θεραπεία. Για παράδειγμα, η θεραπεία σε περίπτωση βραδυκαρδίας είναι η χορήγηση φαρμάκων με θετική χρονότροπο δράση, ενώ σε ένα αυτοάνοσο νόσημα, είναι η χορήγηση ανοσοκατασταλτικής αγωγής.

Η συμπτωματική θεραπεία μπορεί να αλληλοεπικαλύπτεται με την αιτιολογική στην περίπτωση των φαρμάκων. Περιλαμβάνει όμως και άλλες παρεμβάσεις. Μερικές από αυτές είναι η ενδοφλέβια χορήγηση ισότονων ή υπέρτονων υγρών (μόνο σε περίπτωση καλής ενυδάτωσης), η ενδοφλέβια χορήγηση διαλυμάτων αλβουμίνης κτλ.

Αυτές οι παρεμβάσεις είναι επεμβατικές και εφαρμόζονται όταν επείγει η αιμοδυναμική σταθεροποίηση μέσω ανάταξης του ενδοαγγειακού όγκου.

Σε ήπιες περιπτώσεις όμως, εφαρμόζονται λιγότερο παρεμβατικές μέθοδοι και εδώ εμπλέκεται η διατροφή.

Αντιμετώπιση της υπότασης μέσω της διατροφής

Η διατροφική παρέμβαση στην υπόταση στοχεύει στην αποκατάσταση του ενδοαγγειακού όγκου των υγρών. Οι πυλώνες της παρέμβασης αυτής είναι δύο και είναι:

  1. Η αύξηση του όγκου των προσλαμβανόμενων υγρών
  2. Η μείωση του όγκου των αποβαλλόμενων ούρων

Η αύξηση του όγκου των προσλαμβανόμενων υγρών, όπως εύκολα αντιλαμβάνεται κανείς, ξεκινά με την κατανάλωση επαρκούς ποσότητας νερού. Κατά μέσο όρο απαιτούνται 30mL/kg σωματικού βάρους, ποσότητα που διαφέρει ανάλογα με την ηλικία, το φύλο, την θερμοκρασία του περιβάλλοντος και το επίπεδο σωματικής δραστηριότητας. Γενικά 6-8 ποτήρια νερού την ημέρα, αναμένεται να καλύψουν τις ανάγκες του ατόμου.

Επιπλέον υγρά μπορούν να ληφθούν με την μορφή χυμών και κάθε είδους μη καφεϊνούχων ροφημάτων όπως πχ τα milkshake κά. Σημαντικό είναι το όφελος και από την πρόσληψη «ζουμερών» φρούτων.

Αναφορικά με την μείωση του όγκου των αποβαλλόμενων ούρων, η παρέμβαση είμαι περισσότερο πολυσχιδής. Αρχικά, η αυξημένη πρόσληψη νατρίου, είτε με τη μορφή επιτραπέζιου άλατος είτε σε προπαρασκευασμένα τρόφιμα (ελιές, κονσέρβες, αλμυρά σνακ κτλ) αναμένεται να αυξήσει την επαναπρόσληψη υγρών από τους νεφρούς και την μείωση του όγκου υγρών που αποβάλλονται με την μορφή ούρων.

Παράλληλα, η αποφυγή κατανάλωσης αλκοόλ αναμένεται να βοηθήσει σημαντικά. Η κατανάλωση αιθυλικής αλκοόλης μειώνει την έκκριση αντιδιουρητικής ορμόνης με τελικό αποτέλεσμα την μειωμένη συμπύκνωση των ούρων και την αύξηση του όγκου τους. Παρόμοια δράση εμφανίζει και ο περιορισμός, αλλά όχι πλήρης αποφυγή της πρόσληψης καφεΐνης. Έτσι, αποφεύγεται η διουρητική δράση από την κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων αυτής, αλλά διατηρούνται τα οφέλη από τη συμπαθητικομιμητική της δράση.

Ενδείκνυται η άσκηση σε άτομα που εμφανίζουν τακτικά επεισόδια υπότασης;

Εν συντομία μάλλον όχι. Προέχει η αιτιολογική θεραπεία τυχόν υποκείμενων πρωτοπαθών αιτιών που θα εξασφαλίσουν εν συνεχεία ασφαλή άσκηση. Γιατί «ασφαλή»; Γιατί κατά την άσκηση, προκαλείται περιφερική αγγειοδιαστολή με σκοπό την αύξηση παροχής αίματος στους εργαζόμενους μυς. Το αίμα αυτό όμως εξοικονομείται από την αιμάτωση άλλων ιστών όπως πχ τα σπλαχνικά όργανα. Επίσης, ελλοχεύει ο κίνδυνος ενός λιποθυμικού επεισοδίου που μπορεί να προκαλέσει έναν ανεπιθύμητο τραυματισμό. Συνεπώς, διόρθωση της υπότασης πάντα πρέπει να προηγείται της άσκησης.

Σε κάθε περίπτωση, ένα άτομο που εμφανίζει υποτροπιάζοντα επεισόδια υπότασης πριν εμπλακεί σε κάποια μορφή άσκησης, θα πρέπει να συμβουλευτεί τον θεράποντα ιατρό του σχετικά με το κατά πόσο αυτή είναι ασφαλής ή χρειάζεται θεραπευτική παρέμβαση και τον διαιτολόγο του για να λάβει ολοκληρωμένη διατροφική υποστήριξη σχετικά με τη σίτιση και την ενυδάτωση προ-, κατά τη διάρκεια και μετα-προπονητικά.

 

Δήμζας Νικόλαος DVM, RD, MSc
Στρατιωτικός Κλινικός Διαιτολόγος
https://docdiet.gr/

 

 

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(3 ψήφοι)
Νικόλαος Δήμζας DVM,RD, MSc

Στρατιωτικός Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

 Βιογραφικό

Ιστότοπος: https://docdiet.gr/
Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: « Χρόνια Νεφρική Νόσος και Διατροφή

Κολύμβηση

Video

O Δρόμος για την Θεραπεία αποτελεί το site στον χώρο της υγείας, που απευθύνεται σε ασθενείς, ενημερώνοντάς τους για θέματα κλασικής ιατρικής αλλά και εναλλακτικών θεραπειών.

Η ιστοσελίδα περιέχει πληροφορίες και άρθρα, με σκοπό την ενημέρωση και μόνο. Στην περίπτωση που θέλετε να εφαρμόσετε μία θεραπεία που αναγράφεται στο dromostherapeia.gr, επιβάλλεται να συμβουλευτείτε τον γιατρό σας. Η πληροφόρηση που δίνεται εδώ δεν είναι, δεν μπορεί και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται σαν βάση για διάγνωση ή επιλογή θεραπείας.
Ο dromostherapeia.gr δεν φέρει καμία ευθύνη για τυχόν λάθη ή παραλείψεις ή οποιοδήποτε πρόβλημα προκύψει που να έχει σχέση με υλικό που περιλαμβάνεται σ’ αυτήν.